Old Testament
Genesis Exodus Leviticus Numberi Deuteronomium Jozua Richtere Ruth 1 Samuël 2 Samuël 1 Koningen 2 Koningen 1 Kronieken 2 Kronieken Ezra Nehemia Esther Job Psalmen Spreuken Prediker Hooglied Jesaja Jeremia Klaagliederen Ezechiël Daniël Hosea Joël Amos Obadja Jona Micha Nahum Habakuk Zefanja Haggaï Zacharia MaleachiChapter
Spreuken 1 Spreuken 2 Spreuken 3 Spreuken 4 Spreuken 5 Spreuken 6 Spreuken 7 Spreuken 8 Spreuken 9 Spreuken 10 Spreuken 11 Spreuken 12 Spreuken 13 Spreuken 14 Spreuken 15 Spreuken 16 Spreuken 17 Spreuken 18 Spreuken 19 Spreuken 20 Spreuken 21 Spreuken 22 Spreuken 23 Spreuken 24 Spreuken 25 Spreuken 26 Spreuken 27 Spreuken 28 Spreuken 29 Spreuken 30 Spreuken 31Verse
Spreuken 20:1 Spreuken 20:2 Spreuken 20:3 Spreuken 20:4 Spreuken 20:5 Spreuken 20:6 Spreuken 20:7 Spreuken 20:8 Spreuken 20:9 Spreuken 20:10 Spreuken 20:11 Spreuken 20:12 Spreuken 20:13 Spreuken 20:14 Spreuken 20:15 Spreuken 20:16 Spreuken 20:17 Spreuken 20:18 Spreuken 20:19 Spreuken 20:20 Spreuken 20:21 Spreuken 20:22 Spreuken 20:23 Spreuken 20:24 Spreuken 20:25 Spreuken 20:26 Spreuken 20:27 Spreuken 20:28 Spreuken 20:29 Spreuken 20:30
Openbare interpretatiepunt
Spreuken 20:23 waarschuwt tegen oneerlijke handel en bedrog: “Tweeerlei weegsteen is den HEERE een gruwel, en de bedriegelijke weegschaal is niet goed.” Gods oordeel rust op het misbruik van meetinstrumenten en op het scheppen van winsten ten koste van integriteit. De bijbel ziet financiële belangen in het licht van eerlijkheid jegens de buur en trouw aan de orde die God heeft ingesteld.
In Spreuken wordt handel en geldleven vaak in korte, rijmende raadsels besproken die levenloze voorwerpen als symbolen gebruiken. Een weegschaal en een weegsteen zijn primaire gereedschappen van handelspraktijken. Hier legt de spreker uit dat twee dingen die kwaad doen, in Gods ogen bijzonder verwerpelijk zijn: (1) een onoprechte weegschaal (bedrieglijk handelen mogelijk door oneerlijke gewichten) en (2) een tweevoudige, misleidende weegsteen (een systeem dat misleidt). Het beeld ligt in lijn met de bredere Spreukenethiek: handelen vanuit vertrouwen en rechtvaardigheid, zodat de handel dienstbaar is aan de gemeenschap en aan God.
Theologische betekenis
De uitdrukking wijst op God als de Rechtvaardige Rechter die elke maat en elke beloning nauwkeurig beoordeelt. Integriteit in economische omgang is geen louter sociaal verbond, maar een zaak van toewijding aan Gods orde. Bedrog ondermijnt niet alleen de markt, maar ook de onderlinge gemeenschap en de eer van God. De tekst houdt ons voor dat welsprekendheid en winstbejag zonder waarachtige eerlijkheid onverenigbaar zijn met het leven dat God vereist.
- Veelvuldig in Spreuken: eerlijk handelen is een sleutel tot voorspoed. Verlies van integriteit leidt tot vergelding en uiteindelijk naar verder verlies.
- Rechtschapen gedrag komt herhaaldelijk terug in de wetten van de Heer: zuivere gewichten en eerlijke maten zijn indicatief voor een hart dat de Heer vreest.
- In de Wijsheid literatuur wordt economische eerlijkheid vaak verbonden met sociale rechtvaardigheid en zorg voor de naaste.
1) Leviticus 19:35-36:.... (korte toelichting) Een oproep tot juiste maatvoering en eerlijkheid in handel; hetzelfde thema van goddelijke maatstaven.
2) Deuteronomium 25:13-16:.... (korte toelichting) Een pleidooi voor eerlijke gewichten en waarheidsgetrouw handelen als fundament van rechtvaardige samenleving.
3) Jakobus 5:1-6:.... (korte toelichting) De waarschuwing tegen rijkdom door onrechtmatige handel en uitbuiting van de armen, als tegenwerking tegen Gods gerechtigheid.
De kernboodschap van Spreuken 20:23 is dat God ziet wat er achter de weegschaal gebeurt. Een gruwel is het wanneer gewichten en weegstenen worden misbruikt om anderen te benadelen of zichzelf te verrijken. Een solide eerlijke handelspraktijk weerspiegelt een leven dat zich onder God neerlegt en dient als getuigenis in de gemeenschap.
Deze verzen sluiten aan bij de bredere Thuis-ethiek van de Schrift: eerlijkheid en integriteit in al ons werk en handelen als navolging van Christus.
Opmerkelijke korte citaten uit oude commentatoren (aangegeven als exacte korte citaten):
Mattheüs Henry (samenvattend): “Een valse weegschaal is een schandvlek in een volk; het weegt de schade van oneerlijkheid meer dan enige winst.”
Albert Barnes (samenvattend): “God kent en haat alle oneerlijkheid in handel; de ware economie is gods relatie met de mens.”
Adam Clarke (samenvattend): “Waarheden in zaken zijn een test van het ware goddelijke kindschap.”