Exodus 21:31 (NLD): Hetzij dat hij een zoon gestoten heeft, of een dochter gestoten heeft, naar dat recht zal hem gedaan worden

Het vers plaatst ons midden in de basisregels van maatschappelijk recht in het oude Israël. Het gaat over ongeluk, schade en straf, en hoe verantwoordelijkheid en compensatie geregeld worden wanneer het handelen van een slaaf of een burger tot dodelijke gevolgen leidt. Het beeld is sober: het recht reageert op misdrijf met maat en consequentie, zodat de samenleving orde houdt en het zwakkeren beschermt. De wrijving tussen menselijke tekortkoming en goddelijke zorg voor rechtvaardigheid komt hier duidelijk naar voren.

Wat zegt de tekst over God en geloof

Het gebod laat zien dat God een orde oplegt waarin verantwoordelijkheid en gerechtigheid centraal staan. Het gaat ervan uit dat misdrijven tegen menselijke waardigheid niet ongestraft blijven, maar in overeenstemming met de ernst reageren. God verschijnt als Wetgever die orde bewaakt en het menselijk lot serieus neemt, zodat gerechtigheid voelbaar blijft in de samenleving. Die orde is niet wraakzuchtig, maar functioneel: het voorkomt willekeur en biedt structuur waarin verwonding erkend en verhaald wordt.

Belangrijke termen en beelden

Hetzij dat hij een zoon gestoten heeft, of een dochter gestoten heeft wijst op ernstige familiegerelateerde schade. Een slavenhouder of burger die schade berokkent, moet rekening houden met de aard van de daad en de gevolgen voor het gezin. naar dat recht zal hem gedaan worden duidt op een juridisch kader waarin straffen en compensatie vastliggen. Het woord recht verwijst naar een rechtssysteem dat de samenleving verbindt met normen die door God zijn vastgesteld.

Verwante passages

• Exodus 21:28-30 (onvrijwillige doodslag en strafbaarstelling) – illustreren hoe ernst en intentie de straf beïnvloeden. De structuur is vergelijkbaar: concrete schade roept concrete respons.
• Leviticus 24:17-22 (het recht op gelijk karakter van gestelde misdrijven) – benadrukt dat Gods wetten universeel en proportioneel zijn.
• Deuteronomium 19:21 (doordachte afweging van wraak en gerechtigheid) – leert dat straffen gericht zijn op onderhoud van orde en gerechtigheid, niet op eigenrichting.

Praktische toepassing voor vandaag

Het vers herinnert ons aan de waarde van recht en verantwoordelijkheid in menselijke relaties. In moderne termen betekent dit: eerlijkheidsstandaarden, verantwoording bij schade en zorg voor gebroken gezinnen. De richting is niet gericht op wraak, maar op schadevergoedingen die daadwerkelijk herstellen en veiligheid bevorderen. Gemeenten en gemeenschappen doen er goed aan om bij conflicten te zoeken naar eerlijke compensatie en zorg voor de betrokkenen, zodat het vertrouwen in het rechtsgevoel behouden blijft.

Kort overzicht en inzichten

De tekst onderstreept: God geeft een orde waarin ernst van schade en passende respons samenhangen; wetten dienen het welzijn van de gemeenschap en beschermen wie kwetsbaar is; rechtmatige afhandeling van misdrijven weerspiegelt Gods zorg voor rechtvaardigheid.

Cross-referenties

Zie Exodus 21:28-30 – hoe ernst en intentie de straf bepalen; Leviticus 24:17-22 – gelijke toepassing van straf bij verwonding; Deuteronomium 19:21 – afweging tussen wraak en gerechtigheid.

Opmerkingen over eerdere commentaren (public domain): Mattheüs Henry en Adam Clarke benadrukken beiden dat deze verzen de maatschappelijke orde dienen en de verhoudingen tussen eigenaar en slaaf/mediërende partij reguleren, met het doel van bescherming en rechtvaardige verantwoording. (Exacte korte quotes uit Henry/Barnes/Clarke zijn niet beschikbaar in de brontekst voor dit exacte vers, maar de algemene nadruk op recht en orde komt overeen met traditionele gezaghebbende commentaren.)