Old Testament
Genesis Exodus Leviticus Numberi Deuteronomium Jozua Richtere Ruth 1 Samuël 2 Samuël 1 Koningen 2 Koningen 1 Kronieken 2 Kronieken Ezra Nehemia Esther Job Psalmen Spreuken Prediker Hooglied Jesaja Jeremia Klaagliederen Ezechiël Daniël Hosea Joël Amos Obadja Jona Micha Nahum Habakuk Zefanja Haggaï Zacharia MaleachiChapter
Psalmen 1 Psalmen 2 Psalmen 3 Psalmen 4 Psalmen 5 Psalmen 6 Psalmen 7 Psalmen 8 Psalmen 9 Psalmen 10 Psalmen 11 Psalmen 12 Psalmen 13 Psalmen 14 Psalmen 15 Psalmen 16 Psalmen 17 Psalmen 18 Psalmen 19 Psalmen 20 Psalmen 21 Psalmen 22 Psalmen 23 Psalmen 24 Psalmen 25 Psalmen 26 Psalmen 27 Psalmen 28 Psalmen 29 Psalmen 30 Psalmen 31 Psalmen 32 Psalmen 33 Psalmen 34 Psalmen 35 Psalmen 36 Psalmen 37 Psalmen 38 Psalmen 39 Psalmen 40 Psalmen 41 Psalmen 42 Psalmen 43 Psalmen 44 Psalmen 45 Psalmen 46 Psalmen 47 Psalmen 48 Psalmen 49 Psalmen 50 Psalmen 51 Psalmen 52 Psalmen 53 Psalmen 54 Psalmen 55 Psalmen 56 Psalmen 57 Psalmen 58 Psalmen 59 Psalmen 60 Psalmen 61 Psalmen 62 Psalmen 63 Psalmen 64 Psalmen 65 Psalmen 66 Psalmen 67 Psalmen 68 Psalmen 69 Psalmen 70 Psalmen 71 Psalmen 72 Psalmen 73 Psalmen 74 Psalmen 75 Psalmen 76 Psalmen 77 Psalmen 78 Psalmen 79 Psalmen 80 Psalmen 81 Psalmen 82 Psalmen 83 Psalmen 84 Psalmen 85 Psalmen 86 Psalmen 87 Psalmen 88 Psalmen 89 Psalmen 90 Psalmen 91 Psalmen 92 Psalmen 93 Psalmen 94 Psalmen 95 Psalmen 96 Psalmen 97 Psalmen 98 Psalmen 99 Psalmen 100 Psalmen 101 Psalmen 102 Psalmen 103 Psalmen 104 Psalmen 105 Psalmen 106 Psalmen 107 Psalmen 108 Psalmen 109 Psalmen 110 Psalmen 111 Psalmen 112 Psalmen 113 Psalmen 114 Psalmen 115 Psalmen 116 Psalmen 117 Psalmen 118 Psalmen 119 Psalmen 120 Psalmen 121 Psalmen 122 Psalmen 123 Psalmen 124 Psalmen 125 Psalmen 126 Psalmen 127 Psalmen 128 Psalmen 129 Psalmen 130 Psalmen 131 Psalmen 132 Psalmen 133 Psalmen 134 Psalmen 135 Psalmen 136 Psalmen 137 Psalmen 138 Psalmen 139 Psalmen 140 Psalmen 141 Psalmen 142 Psalmen 143 Psalmen 144 Psalmen 145 Psalmen 146 Psalmen 147 Psalmen 148 Psalmen 149 Psalmen 150
Openbare interpretatiepunt
Psalm 111:10 onderstreept dat de vrees des HEEREN het begin der wijsheid is. Wie oprecht ontzag heeft voor God, leert wat werkelijk verstandig handelen is. De psalm laat zien dat eerbied voor God niet alleen een emotie is, maar een startpunt van inzicht, met een leven dat steeds meer vervuld raakt van verstand en de eer die aan God toekomt.
Literaire context
Psalm 111 vormt een alfabetische lofpsalm die God prijst om Zijn daden, genade en waarheid. Vers 10 zoekt de lezer te verbinden met de grondtoon van de hele psalm: gehoorzaamheid en vertrouwen in Gods karakter leiden tot wijsheid. De drie letters – Resch, Schin en Thau – verwijzen naar de alfabetische structuur van de psalm en markeren dat wijsheid voortkomt uit wie God trouw vrezen en Zijn werken acht. De combinatie van lof enethisch handelen presenteert wijsheid als levenswijze, niet slechts als intellectueel begrip.
Theologische betekenis
De vreze des HEEREN is geen angstige afstandsgevoel, maar een eerbiedige afhankelijkheid van God. Wijsheid (sap') ontstaat wanneer het menselijk denken ondergeschikt wordt aan Gods openbaringen en werken. De psalm benadrukt dat degenen die God vrezen, verstand hebben: zij handelen in lijn met Zijn wil en genieten Zijn zegeningen. In brede zin wijst dit op de grondslag van gerechtigheid enethische leven in beslag wordt genomen door gehoorzaming aan God.
Verbindingen met de Schrift
Toelichting op deze kruisverbanden: de psalm koppelt de juiste houding van onderwerping aan God aan het praktische leven—leren, handelen en zegeningen ontvangen. Tegelijk blijft de wijsheid altijd in Navolging tot Gods eer.
Gekozen vragen ter reflectie
Samenvattende conclusie
Psalm 111:10 beveelt een juiste eerste impuls aan: eerbied voor God als bron van alle wijsheid. Wie Hem vreest, leert wat het betekent verstandig te handelen. Deze vreze manifesteert zich in liefdevol gehoorzaam leven en in het vasthouden aan Gods gerechtigheden tot in eeuwigheid.
Geselecteerde korte citaten uit klassieke commentaren (alleen korte verantwoorde fragmenten):
Matthew Henry: “The fear of the Lord is the beginning of wisdom.”
Albert Barnes: “The fear of the Lord is the beginning of wisdom; those who do it have understanding.”
Adam Clarke: “The fear of the Lord is the chief part of wisdom, and they that keep His commandments walk in uprightness.”
Verwijzingen: zie ook Ps. 19:9; Spreuken 1:7; Kolossenzen 2:3.